Klapwiekende vuurspuwers

Welkom bij de eerste aflevering in de serie SpelAdvies.
Adviseur: Dominique, Ridder van de Plakkende Tafel.


De uitdaging
Er was eens een jong stel met twee schattige kleuters in een knus rijtjeshuis. Zoals velen zijn ze opgegroeid met spellen als Stratego, Monopoly, Dammen en Ganzenbord. Kort geleden ontdekten ze Kolonisten van Catan. Het smaakt naar meer, daarom de vraag: zijn er ook leuke spellen met als thema hun gezamenlijke passie voor Draken?

Ze bedoelen natuurlijk die opgeblazen vage vuurspuwers, niet hun kinderen. Eerlijk gezegd word ik zelf niet warm of koud van die beesten. De stoere bijpassende ridders en jonkvrouwen daarentegen, waren een bron van inspiratie in mijn jeugd. Gelukkig is Dominique bereid om dit stel de weg te wijzen in de wonderlijke fantasiewereld van Draken en hun biotoop...



1. Dominique, wat is een leuk vervolg op Kolonisten voor dit stel?

In "Das Buch" (Kosmos) zit er een erg leuke variant genaamd "Drachenkämpfer", iets wat ons drakengevoelige koppeltje zeker zal interesseren. De rover uit de klassieke versie wordt hier vervangen door een roofzuchtige draak, huizend in een centraal gelegen vulkaan op het eiland, die, als er een 7 wordt gegooid aan het klapwieken slaat en ietwat willekeurig (op basis van een gooi met een zeszijdige dobbelsteen) een bepaald gebied aanvalt. Iedereen die een dorp of stad aan dit gebied heeft gebouwd deelt in de klappen en wordt van één grondstoffenkaart beroofd.

Draken, verzot op schatten als ze zijn, laten niks verloren gaan en slaan alles op in hun heimat, meestal een vulkaan. Deze draak is niet anders, beantwoordt dan ook aan alle mogelijke drakenclichés en verzamelt het resultaat van zijn rooftochten in zijn vulkaantje. De speler met de meest uitgespeelde ridderkaarten, de moedigste dus, kan echter proberen de draak te weerstaan en één en ander van hem terug te roven. Weer gooien met de D6 daarvoor - we blijven beschaafd - en als hij of zij gelijk of minder gooit dan zijn uitgespeelde ridderkaarten mag hij drie grondstoffenkaarten op het vulkaaneiland uitkiezen. Da's wel lekker. Plots worden de ridderkaarten wel heel belangrijk en, met een beetje geluk, heel lucratief. Het is spannend - waar gaat die draak nu weer terechtkomen? - en de afwijkingen ten aanzien van "Catan, The Original" zijn voldoende marginaal om het drempeltje even te nemen.

Aangezien deze variant niet echt een hele opvolger is, wil ik als alternatief ook "Candamir" adviseren. Geen draken in dit universum, maar je hebt wel het gevoel dat ze ze elk moment kunnen opduiken.

2. Hun vrije avonden zijn of kort of schaars. Een spel voor twee personen staat daarom ook op de verlanglijst. Wat adviseer je?

Realm Lord (Darkforge). Zonder enige twijfel. Eigenlijk is dit een spel voor 2 tot 6 spelers maar het is gek genoeg pas subliem met z'n tweeën. Elke speler is een "lord" (willekeurig gekozen uit zes) met een specifieke eigenschap. Ze werven helden aan die, zoals altijd, de kastanjes voor hen uit het vuur moeten halen. Die kastanjes nemen hier de vorm aan van queestes die aan bepaalde locaties zijn gelinkt en slechts tot een goed einde kunnen worden gebracht als aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan. Een hele dikke stapel actiekaarten, heldenkaarten, magiekaarten en schatkaarten brengen dit spelgerecht heerlijk op smaak.

Eenvoudige en korte regels, speelbaar binnen een klein uurtje, spannend, reisvriendelijk en altijd weer anders. Dit is één van de weinige fantasy georiënteerde kaartspellen die ook bij het sterke geslacht in mijn kennissen- en vriendenkring, vrouwen dus, aanslaat. Dat is opmerkelijk en daarom alleen al het aanstippen waard.

3. Met welk leuk familiespel kunnen ze als gezinnetje samen om tafel?

Als de nakomelingen zich nog op kleuterleeftijd bevinden beveel ik zonder aarzelen "Drakenschat" van Winning Moves aan. Dit is ongetwijfeld de beste memoryvariant die ik ken. Eentje met toeters en bellen zeg maar. We verzamelen speelgoed allerhande dat in verschillende soorten en hoeveelheden aanwezig is. De toeters en bellen uiten zich onder de vorm van draken en spinnen. De draken hebben, afhankelijk van wanneer je ze omdraait goede (op het einde van het spel als je er het meeste in je voorraad hebt) of slechte (tijdens het spel als je timing van omdraaien niet goed zit, wat bij ons volwassenen in een memoryspel meer schering dan inslag is) bijwerkingen. Van de spinnen blijf je beter met je grijpgrage tengels af want die gooien het hele raster waarvan je de inhoud na veel denkwerk in je kortetermijngeheugen hebt opgeslagen vrolijk overhoop.

Dit spel heeft een groot "Can't Stop"-gehalte. Stop je met omdraaien of daag je de 'spelgoden' - tevergeefs, geloof me maar - uit? Wie de meeste tegeltjes heeft verzameld aan het einde van het spel wint (wie de meeste draakjes in zijn voorraad heeft krijgt ook nog de drie overblijvende spinnentegels als lekkere bonus). Prachtig, stevig, kindvriendelijk en mooi geïllustreerd spelmateriaal. En dat in een relatief klein reisvriendelijk doosje. Het jonge koppeltje en hun kindjes gaan van deze aanschaf geen spijt krijgen.

4. Wat is je tip voor het geval de kinderen inmiddels een jaar of 8 zijn?

Drachenland (Ravensburger / Rio Grande). Een zeer leuk en origineel loopspel waarbij we worden geacht drakeneieren, edelstenen (drie soorten) en magische artefacten te verzamelen, die zich op vulkanen bevinden. Daarvoor hebben we natuurlijk personeel ingehuurd, drie in totaal, elk gespecialiseerd in één van de drie verzamelobjecten. Een klein probleem: we kunnen tijdens onze beurt slechts twee van onze drie personeelsleden bewegen d.m.v. het gooien van twee dobbelstenen. Dat vraagt uiteraard om tactische overwegingen. Ook magische ringen moeten worden verzameld, anders lijden we aan acuut scoreverlies bij de eindtelling. Met wat geluk kunnen we de rug van een draak op - de TGV van fantasy world zeg maar - zodat we snel komen waar we willen wezen.

Tijdens het lopen pikken we af en toe nog een magisch artefactje mee waarmee we bijvoorbeeld sneller vooruitkomen, eens een dobbelsteentje opnieuw mogen gooien of zelfs twee edelstenen in één beurt mogen pakken. Setjes van de verschillende edelstenen en drakeneieren leveren extra punten op. Ook leuk voor de kinderen omwille van de - maar zeg het ze niet - totaal overbodige dobbeltoren. Heel tactisch en steeds weer anders door de variabele setup. Het koppeltje en hun achtjarigen gaan hiervan houden.

5. Ze denken uiteraard aan het milieu en de kosten. Welk bordspel is onterecht vergeten geraakt en moeten ze toch echt alsnog tweedehands bemachtigen?

Mystic Wood (Avalon Hill / Gibsons Games / Ariel). Twee tot vier ridders, elk met een eigen "hidden agenda", die tevens bij het realiseren ervan de overwinning oplevert, trekken in een geheimzinnig woud van queeste naar queeste. Exploreren, onderweg hulp krijgen of aangevallen worden, soms samenwerken met je tegenstanders om hindernissen te overwinnen, betoverd worden, bluffen met niets achter de hand, het zit er allemaal in. En het is allemaal klaar binnen een uurtje, dus net voor het avondeten. Dat kan van heel weinig "adventure games" gezegd worden.

Ook hier weer een variabele setup, dus elke keer weer anders. Lijkt in een doorsnee keuken te zijn geassembleerd maar het spelplezier is zo groot en je wordt zodanig het verhaal ingezogen dat je daar al snel doorheen kijkt. Heel moeilijk te vinden - en de uitbreiding is nog zeldzamer dan een in de goot liggende Paris Hilton - maar als het koppeltje over een beetje spaargeld beschikt en dat wil laten renderen onder de vorm van heerlijk mysterieuze spelavonden moeten ze niet twijfelen. Aanschaffen die handel.

Hartelijk dank voor je tips, Dominique. Dat jonge stel kan wel weer even vooruit. Als laatste heb ik nog een meer persoonlijke vraag. Als jij nu tijd, geld en spelmakkers genoeg hebt, hoe ziet jouw ideale spelavond er dan uit?

In putje winter afspraak in "De Steigerende Pony" rond een uur of zeven. Aaangepaste kledij verplicht (lees: de laatste Midden-Aarde mode). Terwijl buiten een sneeuwstorm woedt - we vermoeden door Saruman in gang gezet omdat hij niet is uitgenodigd - spelen we de pannen hopelijk niet van het dak met "In De Ban Van De Ring" + uitbreidingen, "War Of The Ring", "De Strijd", "Riddle Of The Ring", "Lord Of The Rings, The Confrontation", "The Lonely Mountain", "In De Ban Van De Ring Trivia Spel", "Herr der Ringe, Die Zwei Türme", en alle andere spellen uit het Midden-Aarde universum waar ik nu, omwille van acute geheugenproblemen, niet op kan komen. De globale winnaar van de spelavond krijgt "De Ene Ring", met als opdracht deze in Mount Doom, ergens gelokaliseerd in de driehoek Brussel-Halle-Vilvoorde, te gaan gooien waardoor in één klap alle Belgische samenlevingsproblemen worden opgelost.

Voorwaar een mooie gedachte.



Weblog van Dominique: De Tafel Plakt!

Rauwe bonen

Tja, sinds zaterdag is Agricola te koop bij de premium spellenwinkels van 999 Games. Ook ik heb een exemplaar gereserveerd. Helaas niet bij een 'premium', maar bij een 'gewone' speciaalzaak. Ik vond het wat sneu voor ze om mijn bestelling alsnog te annuleren. Dus we wachten nog een weekje... Komt dit fraaie bordspel toch nog op tijd voor de vakantiekoffer. Intussen houdt mijn vijf-stappen-plan me nog maar net op de been. Zucht.

Van mijn vrouw kreeg ik als troost het leuke kaartspel Boonanza. Ook hier een agrarische activiteit op wat akkertjes. En ook dit spel is van de hand van Uwe Rosenberg, de maker van Agricola. Het spreekwoord zegt: "Honger maakt rauwe bonen zoet". Eerlijk is eerlijk, dan doe je aan deze boontjes geen recht. Ze vormen ook zonder honger een bijzonder smaakvol spelgerecht. Zaaien, ruilen, oogsten. Een verrassend leuk spelletje voor maar 7 euro. Dat wordt nummer 2 voor de vakantiekoffer.

Link tip: YahuGaming

Vorige week vond ik YahuGaming: Your first step into the world of German games. Een kleine, overzichtelijke, engelstalige website. Een aardige vondst is de Beginner's Guide to German Games. Hier wordt Puerto Rico en Kolonisten van Catan vergeleken met Monopoly en Risk. Kijk verder eens bij de Gold Games (aanbevolen bordspellen) en tot slot bij de leuke serie bondige recensies. Bij nader inzien staat de link natuurlijk al lang en droog in de lijst van Bordspel.com, maar voor mij was het een leuke verrassing. Misschien ook voor jou?

P.S.
Ook Agricola wordt (jubelend) besproken.

Kneuterigheid

Het is des zaterdagavonds. Het ganse gezin schaart zich vol verwachting rond de grote tafel in de eetkamer. De oudste dochter schenkt een kopje chocolademelk in voor de jongens die net in pyjama aanschuiven na hun wekelijkse poetsbeurt in de tobbe. De geurige, nog warme plakken zelfgebakken cake liggen al op hun schoteltjes te wachten naast de schaal met pinda's. Vader maakt de stropdas los, steekt eens flink het vuur in een mooie pijp en pakt daarna plechtig het Ganzenbord met de dobbelstenen. Terwijl ze haar schort nog gauw ophangt in de keuken, wrijft moeder zich in de handen bij zoveel gezelligheid...

Kneuterig
Zijn er nog altijd mensen die hier aan denken als het woord bordspel valt? Zo'n tafereel uit lang vervlogen tijden? Ik heb dat vermoeden sinds het lezen van een artikel in BN De Stem over televisieshows. Citaat:

"Ouderwetse kneuterigheid lijkt het toverwoord bij de nieuwe televisieshows die vooral in het weekeinde de voltallige familie aan de buis moeten kluisteren. Sommigen zien in de hang naar huiselijke gezelligheid zelfs een samenlevingsbrede trend. De stijging van de verkoop van bordspellen, hippe tulpenvazen in Delfts blauw, de comeback van de smurfen en de sleurhut, en zelfs de pyjama-achtige gewaden op de catwalk zouden wijzen op een massale honger naar kneuterigheid."

Is er inderdaad een relatie tussen kneuterigheid en bordspellen? Raar woord. Volgens Van Dale betekent het: 1. gezelligheid op een ietwat burgerlijke manier en 2. bekrompenheid. Ik kan me dus niet aan de indruk onttrekken dat aan het woord kneuterig minimaal een licht afkeurende smet kleeft. Zeg maar: de geur van heel erg saaie mensen die ouderwets en wereldvreemd de vrije tijd doorbrengen met een bezigheid waarbij de intellectuele inspanning niet dieper gaat dan een onderzeeboot aan wal. Misschien heb jij dat soort gedachten over bordspellen ook wel? Mag ik je dan hierbij gratis wat bijscholing geven in de unplugged, analoge spellenwereld?

Gedachte 1
Het spelen van een bordspel is toch saai?

Een beetje rollen met een dobbelsteen, een pionnetje verplaatsen. Is dat nou leuk? Stel die vraag eens aan een spellenliefhebber en je krijgt een urenlang enthousiast en vurig verhaal over spelmechanisme, thema, de rol van geluk, het verschil tussen tactiek en strategie, enzovoorts.

Ook tijdens het spelen gaat niets zonder emotie! Er wordt gemopperd, overlegd, nagedacht en gelachen. Tranen rollen over de wangen van plezier of boosheid. Spelers gaan soms helemaal op in het spel en vergeten de tijd. De gemoederen kunnen hoog oplopen over de uitleg van spelregels en vermoedens van vals spelen. Sommige mensen spelen met zoveel hartstocht dat er zelfs spellengeweld bestaat. Doden en gewonden vanwege een spelletje, noem je dat nog saai en kneuterig?

Gedachte 2
Er zijn toch alleen ouderwetse domme spelletjes te koop?

Welnee. Natuurlijk kun je nog altijd klassiekers kopen zoals Monopoly, Risk, Stratego, Levensweg en Mens Erger Je Niet. Die zijn echter niet ouderwets, maar tijdloos. Verder is er tegenwoordig een enorm aanbod met nieuwe, onderhoudende en uitdagende spellen op de markt. Een voorbeeld is Kolonisten van Catan van 999 Games. Dat was destijds vernieuwend en is nog altijd wereldwijd een groot succes. Het is zeker een leuke introductie tot de moderne gezelschapsspellen.

Toch is Kolonisten inmiddels al weer tien jaar oud en een vloedgolf met andere spellen volgde. Voor elke leeftijd en budget. Voor elke smaak en gelegenheid. Denk aan: familiespellen, kinderspellen, kaartspellen, dobbelspellen, denkspellen, educatieve spellen, actiespellen, partyspellen. Spellen voor twee personen of juist heel veel personen. Ieder voor zich, team tegen team of samen schouder aan schouder coöperatief tegenover het spel. Met of zonder geluk of een gezonde mix daar tussenin. Spellen voor 15 minuten of desnoods vijf uur. Historisch accuraat of science fiction. Handelen, kennis, rekenen, onderhandelen, bluffen, bouwen. En schrik niet: er zijn spellen zonder dobbelsteen of pionnen!

Nog niet overtuigd?

Dan geef ik de bijscholing graag uit handen. Ga terug naar "Start" en neem een kanskaart. Surf eens rond op de websites van mijn lijst met "Aanbevolen links". Deze staan boordevol beschrijvingen, recensies en impressies van leuke spellen. Ga vervolgens niet door naar de traditionele speelgoedwinkel. Daar liggen alleen de bekendste spellen en natuurlijk honderden computer games. Nee, ga juist eens langs bij een spellenspeciaalzaak. Misschien kun je er vrij parkeren. Je krijgt er in elk geval goed advies en je kunt ook eens een spel uitproberen.

Verder ben je ook in de komende maanden natuurlijk welkom op dit weblog. Ik hoop een serie artikelen te gaan plaatsen met SpelAdvies. Enkele bekende en minder bekende personen uit de Vlaamse en Nederlandse spellenwereld werken mee en geven je tips voor interessante spellen.

Tot slot.
Wat is er eigenlijk mis met ouderwetse huiselijke gezelligheid?

Vroeger was niet alles beter, laat dat helder zijn. Het bewuste artikel van BN De Stem heeft wel gelijk dat er tegenwoordig weer meer behoefte is aan huiselijke gezelligheid. Aan ontspanning en ontmoeting. Waarom moet alles extreem of duur? Is een activiteit pas leuk, uitdagend, gezellig en ontspannend als je na afloop beschonken, besmet en berooid naar huis strompelt? En geeft het echt voldoening als je urenlang alleen tegen je monitor en gamepad hebt gepraat?

Ik ben zeer benieuwd naar jouw reactie.
Kneuterig of gezellig? Saai of boeiend?
Geef mij maar een spelletje! En jij?

Bordspel Puerto Rico: geen tweede uitbreiding

Slecht nieuws: er komt geen tweede uitbreiding voor het populaire bordspel Puerto Rico! Zojuist lees ik op Boardgame News de actuele plannen van Rio Grande Games. Beter gezegd: Eric Martin geeft een opsomming van vertragingen en de laatste regel luidt: "Puerto Rico Expansion – from October to never".

Dit is heel jammer. Het spel is goed en geliefd. Er wordt naar deze nieuwe uitbreiding uitgezien. Mijn artikel hierover is volgens mijn weblog-statistieken zelfs één van de meest gelezen artikelen.
Aan de andere kant: ik speel het nu ook heel graag. Een spel dat al zo lang op nummer 1 van BoardGameGeek staat, heeft kwaliteit. Ook zonder tweede uitbreiding. Toch?

Maar het blijft jammer.